Reflü için Pratik Bilgiler

Reflü nedir?

Mide içeriğinin yemek borusuna geri kaçmasına gastroözofagial reflü denir. Genel olarak halk arasında sadece reflü olarak da bilinir. Oldukça sık görülen reflü, göğüste yanma, ağıza acı su gelmesi, nefes darlığı veya ses kısıklığı gibi farklı tablolarla kendini belli eder. Aslında reflü herkeste olur. Az veya çok hepimizde mide içeriği bazen yemek borusuna kaçıp yukarda yazılan şikayetlere neden olabilir. Ancak haftada ikiden fazla olmaya başladıysa ve birkaç hafta boyunca devam ediyorsa bir doktora görünmekte fayda vardır.

Bazı durumlarda reflü daha sık görülür. Özellikle son dönemlerde kilo aldıysan reflü şikayetlerinin sıklaştığını fark edebilirsin. Gebelik de reflünün arttığı durumlardan biridir. Yemek borusu ve mide arasındaki ilişkiyi bilirsek reflüyü anlar ve önlemek için neler yapmamız gerektiğini daha iyi kavrarız. Yemekten sonra lokma yemek borusuna gider. Yemek borusu lokmayı aşağı iten kasılmalarla mideye iletir. Ama lokmanın mideye girebilmesi için mide ile yemek borusu arasındaki halka şeklindeki kasların gevşemesi gerekir. Bunu bir poşetin ağız kısmı gibi düşünebilirsin. Yiyecekler mideye girdikten sonra bu kapının kapanması yani kasların tekrar kasılı halde kalması gerekir. Aksi halde mide yiyecekleri ezip ufaltmak için çalkalanma hareketleri yaparken mide içinde olan yiyecekler bu kez mide asiti ile beraber yemek borusuna geri kaçar. İşte bu reflüdür. Reflü anlam olarak da geri akım anlamına gelir (re: geri veya tekrar flux: akım). Örneğin mide fıtığın varsa midenin ağzındaki kastan yapılmış kasın görevi aksar ve reflü oluşur. Bu kas kapısının görevini bozan faktörlerden biri de kullandığın ilaçlar olabilir. Yüksek tansiyon ve allerji için kullanılan bazı ilaçlar, ağrı kesiciler, antidepresanlar reflüye neden olabilir. Bu ilaçları kullanıyorsan ve reflü şikayetlerin oluyorsa doktorunla konuşmanda fayda var.

Ramazanda reflüyü azaltmanın yolları

Reflüyü azaltmak için özellikle yiyecek ve içecekler konusunda biraz daha özenli olmakta fayda var. Ramazan ayında yeme ve içme şeklimiz değiştiği için reflüde artış beklenebilir. İftarda hızlı ve fazla miktarda yemek, mide içeriğinin hızla artmasına yol açar; bu da içeriğin bir kısmının yemek borusuna geri kaçmasına ve şikayetlere neden olabilir. Yine iftarda su yerine gazlı içecek tercih etmek de benzer şekilde mide basıncını hızla artırarak reflüyü tetikleyebilir. Sahurda yemek miktarına dikkat etmemek de yine reflüyü artırabilecek etmenler arasındadır.  Özellikle yağlı ve kızartılmış yiyecekler reflüye neden olabilir; sahurdan hemen sonra yatılacağı için bu öğünde bu tür yiyeceklerden kaçınmak önemlidir. ⁽¹⁾

Yatarken reflüyü azaltmak için de bazı önlemler alınabilir. Yatış pozisyonunda reflünün artmasının nedenlerinden biri, postür değişikliği ile yer çekimi etkisinin azalmasıdır. Bu nedenle başın ve üst gövdenin biraz yüksekte tutulması reflüyü azaltmaya yardımcı olabilir; yatağın baş kısmının altına bir destek yerleştirilmesi bu konuda destek olacaktır. Bunların yanı sıra, aşırı çay ve kahve tüketimi de reflüye neden olabilecek etmenler arasındadır.

Reflüyü azaltan yiyecekler de var elbette. Ramazan pidesi hepimizin özlediği yiyeceklerden biri. Ancak bir sınırlama getirmen gerekiyor. Miktar olarak azaltmayı denemelisin. Bu hareketin hem kilo kontrolü hem de reflü kontrolü açısından önemli. Basit unlu yiyecekler yerine tam tahıllı ekmekleri tercih edersen daha az acıktığını ve reflünün azaldığını sen de göreceksin. Yulaf seviyorsan reflüyü azaltacak en iyi yiyeceklerden biri olduğunu hatırlatmak gerek. Yağı azaltılmış bir sütte buzdolabında beklettikten sonra üzerini muzla süsleyebileceğin yulaf senin en iyi seçeneklerinden biri olabilir. Protein oranı yüksek olduğu için yumurta da reflüyü azaltan yiyeceklerden biridir. Tabii yağda yapmadığın sürece. Patates ve yeşillikler de reflüyü azaltır. Bu nedenle iftarda ve sahurda kök ve yapraklı sebzeleri tüketmeyi ihmal etmemelisin. ⁽¹⁾

Aldığın tedbirlere rağmen reflü şikayetlerin devam ediyorsa, hekimin ile görüşüp senin için uygun bir tedavi seçeneği var mı öğrenebilirsin.

1. Johns Hopkins Medicine. (n.d.). GERD diet: Foods that help with acid reflux (heartburn). Retrieved July 29, 2026, from Johns Hopkins Medicine Son erişim tarihi: 29.07.2026

CH-20260824-56